Tiềm năng nào cho sự phát triển của chuỗi thương hiệu?- Ngành hàng F&B

Năm 2023, các doanh nghiệp F&B tại Việt Nam chịu nhiều sự ảnh hưởng từ các yếu tố vĩ mô và sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng. Tuy vậy, ngành F&B vẫn cho thấy tiềm năng phát triển mạnh mẽ khi số lượng cửa hàng dịch vụ ẩm thực tăng 1.26% so với năm 2022.

Thực tế của ngành hàng thương hiệu F&B năm 2024

Nhiều năm nay, sự xuất hiện của chuỗi cửa hàng F&B đã góp phần tạo nên một mô hình trải nghiệm độc đáo cho người tiêu dùng. Và nó cũng góp phần quan trọng trong sự phát triển của toàn ngành.

Một số loại chuỗi cửa hàng phổ biến như: lẩu/ nướng; đồ ăn Thái/ Nhật/ Trung/ Hong Kong. Đồ ăn nhanh; cafe/ trà đã trở thành những điểm đến quen thuộc với người dân Việt Nam.

Vậy cụ thể, hoạt động của chuỗi cửa hàng này đang diễn biến ra sao? và người tiêu dùng có thái độ thế nào với chuỗi?

Danh mục tài liệu tham khảo
● Báo cáo thị trường kinh doanh ẩm thực tại
Việt Nam năm 2023, IPOS.vn
● Who is Mixue, Momentum Works

I. Tình hình tổng quan của ngành hàng

Ngành hàng F&B gặp nhiều trở ngại trong môi trường kinh doanh năm 2023. Tuy vậy thị phần doanh thu của chuỗi dịch vụ F&B vẫn tăng trưởng nhẹ 0.2%. Năm 2023 chứng kiến một số ông lớn rời bỏ mặt bằng có vị trí đắc địa, đơn cử như Golden Gate, Phúc long,…

Một số chuỗi cửa hàng (*) F&B đã tích cực mở rộng kinh doanh với các mặt bằng đắc địa, khi các đối thủ khác rời đi do không duy trì được hoạt động. Làn sóng nhượng quyền và hợp tác kinh doanh phát triển mạnh mẽ. Đặc biệt ở những mô hình đồ uống Các chuỗi F&B vừa và nhỏ tăng trưởng mạnh.

Tiềm năng tăng trưởng nhờ “xu hướng ăn ngoài” và “sức mạnh của review”.

Theo báo cáo của IPOS:

Có tới 17.1% thực khách có thói quen ăn ngoài hàng ngày.
28.9% thực khách có thói quen ăn ngoài 3-4 lần/tuần (cao hơn 11% so với năm 2022).
Đây là tín hiệu vô cùng tích cực khi chi tiêu cho các dịch vụ F&B gia tăng một cách đáng kể.

Khách hàng thường sẽ ưu tiền xem review về thương hiệu/quán ăn trước khi lựa chọn.

Hiện có đến 85.1% khách hàng ưu tiên xem review trước khi lựa chọn quán ăn/ quán cafe.
Các kênh truyền thông hiện nay dần trở thành “trợ thủ đắc lực” trong việc quảng bá hình ảnh thương hiệu F&B.
Không thể phủ nhận được chính nó đã giúp các quán ăn/ quán cafe được biết tới rộng rãi hơn.

Số lượng chuỗi cửa hàng F&B tại Việt Nam được dự báo chiếm hơn 6% thị phần vào năm 2027
Với dịch vụ nhà hàng ăn uống, doanh thu chuỗi cửa hàng* trong giai đoạn 2023 – 2027 được dự đoán tăng nhanh hơn với CAGR 14.6%
Trong khi doanh thu của cửa hàng F&B độc lập** tăng với CAGR*** 12.52%.
Tuy nhiên dự báo đến năm 2027, cơ cấu vẫn sẽ không thay đổi nhiều, với cửa hàng F&B độc lập vẫn áp đảo với 93.9% thị phần.

II. Hành vi của người tiêu dùng thương hiệu

1. Khảo sát tần suất của khách hàng

Khoảng 56% người tiêu dùng đi tới chuỗi cửa hàng F&B với tần suất từ trung bình cho đến cao. Cụ thể:

10% người tiêu dùng đi hằng ngày
20% người tiêu dùng đi hằng tuần
24% người tiêu dùng đi hằng tháng

Chuỗi cửa hàng Cafe/trà & Đồ ăn nhanh địa điểm “thân thuộc” của người tiêu dùng

Có khoảng ~40% người tiêu dùng có thói quen đi tới các chuỗi cửa hàng cafe/trà và đồ ăn nhanh hàng ngày/hàng tuần. Số liệu này cao gấp 1.6 – 1.9 lần so với tỷ lệ đi tới các chuỗi cửa hàng lẩu/nướng và đồ ăn Thái/Nhật/Trung/Hong Kong.
Tuy tần suất đi tới các chuỗi cửa hàng lẩu/nướng và đồ ăn Thái/Nhật/… không cao như cafe/trà và đồ ăn nhanh. Nhưng cũng có tới 24% và 17% người tiêu dùng đi tới 2 điểm đến này háng tháng.

2. Nhóm khách hàng thường sử dụng dịch vụ chuỗi F&B. (Food & Beverage – Thực phẩm và Đồ uống).

Lứa tuổi từ 18-34 thường được coi là “lứa tuổi vàng” cho việc sử dụng dịch vụ của các chuỗi F&B.
Nhóm tuổi 18-34 thường bao gồm sinh viên, người mới đi làm và những người ở giai đoạn đầu của sự nghiệp.
Họ có sức mua tương đối mạnh. Đặc biệt là đối với các sản phẩm và dịch vụ đáp ứng được nhu cầu tiện lợi, nhanh chóng và hợp túi tiền.
Nhóm này thường có lối sống bận rộn và ưa chuộng sự tiện lợi. Vì thế họ có xu hướng thường xuyên ăn ngoài hoặc sử dụng các dịch vụ giao đồ ăn.
Họ cũng là những người dễ dàng chấp nhận và thử nghiệm các xu hướng mới trong ăn uống.

Ví dụ như mô hình của:

- Các món ăn quốc tế, đồ ăn nhanh,
- Các mô hình F&B hiện đại như quán cà phê kết hợp không gian làm việc
- Cửa hàng đồ ăn nhanh có tích hợp công nghệ đặt hàng qua app
- Các nhà hàng phục vụ món ăn organic.

3. Thói quen đặc biệt của người tiêu dùng

Đi ăn uống ngẫu hứng là hành vi phổ biến nhất trong chuỗi dịch vụ F&B. Theo khảo sát của Cốc Cốc thì:

Khoảng 32% người tiêu dùng đi ăn uống tại chuỗi nhà hàng F&B vào dịp bất kỳ khi bản thân phát sinh nhu cầu.
Một hành vi cũng phổ biến “không kém cạnh” là “có người rủ thì đi”.

Có thể thấy rằng người tiêu dùng ưa chuộng trải nghiệm dịch vụ chuỗi F&B khi có người đồng hành.

Top 1 dịp đi tới các chuỗi cửa hàng nướng/lẩu và đồ ăn Thái/Nhật/Trung/Hong Kong… xuất phát từ nguyên nhân bên ngoài. (Thường là dịp liên hoan và khi có người khác rủ).
Tuy nhiên không có nhiều sự chênh lệch về tỷ lệ % giữa “dịp” xếp hạng 1 và xếp hạng 2-4.
Top 1 dịp đi tới các chuỗi cửa hàng đồ ăn nhanh và cafe/trà xuất phát từ nguyên nhân bên trong (khi bản thân phát sinh nhu cầu).
Yếu tố này có sự chênh lệch rõ rệt về tỷ lệ % so với các “dịp” xếp hạng 3 trở xuống.

4. Người tiêu dùng đánh giá gì về các tiêu chí trong F&B

Ngày nay, sự cạnh tranh trong ngành thực phẩm và đồ uống (F&B) là rất lớn. Chính vì thế, việc hiểu được sở thích của người tiêu dùng là điều cần thiết để các doanh nghiệp phát triển. Người tiêu dùng hiện đại đã trở nên tinh tế và khắt khe hơn. Họ luôn tập trung vào nhiều yếu tố ảnh hưởng đến quyết định mua hàng của họ.

“Hương vị” và “chất lượng” món ăn là yếu tố “ghi điểm cao” với người tiêu dùng.
Ngoài ra, sự đa dạng, giá cả và chất lượng phục vụ, cũng là các tiêu chí “mấu chốt” mà người tiêu dùng quan tâm trong việc lựa chọn chuỗi cửa hàng F&B.
Trào lưu tuy không phải yếu tố “trọng điểm”, thúc đẩy hành vi ăn uống của người tiêu dùng nhưng cũng là yếu tố có sức ảnh hưởng tốt.

Có sự khác nhau trong cách đánh giá giữa nam và nữ với ngành hàng F&B hay không?

Nữ giới “khắt khe” hơn trong việc lựa chọn trải nghiệm dịch vụ chuỗi F&B. Và đặc biệt chú trọng tới yếu tố “hương vị” & “chất lượng”.
Hơn 50% nữ giới cho biết lý do họ lựa chọn sử dụng dịch vụ chuỗi F&B do hương vị và chất lượng đồ ăn/ đồ uống, cao hơn 18% so với tỷ lệ này ở nam giới.
Hơn nữa đây còn là tiêu chí nổi trội hơn hẳn các tiêu chí khác ở nữ giới. Còn với nam giới thì tiêu chí này không có nhiều khác biệt với các tiêu chí khác ở top 4.

Nghiên cứu cho thấy nữ giới “nhạy cảm” hơn về giá cả và vị trí địa lý.
Khoảng 37% nữ giới hiếm khi hoặc không đi tới các chuỗi cửa hàng F&B trong 1 năm vừa qua vì cho rằng giá đắt và vị trí không thuận tiện.

5. Tại sao người tiêu dùng giảm tần suất sử dụng dịch vụ F&B

3 lý do chính mà người tiêu dùng hiếm khi hoặc không tới chuỗi dịch vụ F&B trong 1 năm gần đây:

Do thói quen
Do giá cả
Do vị trí địa lý

Đây là 3 lý do mà phần lớn người tiêu dùng “đồng tình” với tỷ lệ cao gấp từ 4 – 10 lần so với các lý do khác.

Ví dụ như:

Hương vị
Sự đa dạng
Không gian
Review
Chất lượng phục vụ

Quảng cáo trực tuyến & truyền miệng là 2 kênh có tỷ lệ người tiêu dùng tiếp cận thông tin về chuỗi dịch vụ F&B nhiều nhất 51% và 47% người tiêu dùng tiếp cận thông tin qua Quảng cáo trực tuyến và Truyền miệng, tỷ lệ này cao hơn gấp 1.7 – 2.0 lần so với các điểm chạm truyền thông khác.

III. Các chuỗi thương hiệu F&B

Mixue được xem là thương hiệu Trung Quốc đầu tiên góp mặt trong Top 5 chuỗi F&B lớn nhất thế giới. Nơi vốn được thống trị bởi các thương hiệu đến từ Mỹ.

Trong vòng một thập kỷ qua, đặc biệt từ 2017 đến nay ta thấy:

Subway chứng kiến sự suy giảm về quy mô.
Starbucks, McDonald’s, Domino’s hay Burger King duy trì mức tăng quy mô cửa hàng khá ổn định
Đồ thị của Mixue dốc hơn cả. Nếu tiếp tục duy trì tốc độ như vậy, Mixue có thể vượt qua McDonald’s chỉ sau 1-2 năm nữa.

Bảng xếp hạng thương hiệu chuỗi dịch vụ F&B

Bảng xếp hạng thương hiệu chuỗi dịch vụ F&B (Food & Beverage) là danh sách đánh giá các thương hiệu F&B hàng đầu dựa trên nhiều tiêu chí như doanh thu, độ phổ biến, số lượng cửa hàng, chất lượng dịch vụ, và mức độ hài lòng của khách hàng.

Vượt Haidilao, Dookki và Kichi Kichi vươn lên “on top” trong lòng 2 nhóm khách hàng riêng.

Tuy Haidilao xếp hạng 1 trong chuỗi nhà hàng nướng/lẩu. Nhưng thương hiệu này lại không xếp hạng 1 “trong lòng” các đáp viên 18-24 và 35+.

Xem thêm về số liệu của những thương hiệu lớn trong chuỗi F&B

Mỗi nhóm tuổi lại có “top-of-mind” riêng. Mỗi nhóm tuổi lại có một “sở thích” khác nhau.
Nhà hàng Nhật – Sushi Hokkaido chiếm được nhiều sự yêu thích nhất của nhóm khách hàng dưới 25.
Nhà hàng Thái – Bếp Thái Koh Yam dành được vị trí yêu thích số một đối với nhóm khách hàng 25+.

V. Học MBA tại Andrews University

Nếu bạn đang phân vân chưa biết nên lựa chọn học Thạc sĩ quản trị kinh doanh MBA ở đâu thì có thể cân nhắc Đại học Andrew Univesity. Trường đang có chương trinh liên kết tuyển sinh với Andrews University Việt Nam.
Chương trình Thạc sĩ Quản trị Kinh doanh – ĐH Andrews (MBA Andrews) là chương trình đào tạo liên kết giữa Đại học Andrews, Hoa Kỳ và Đại học Quốc tế – ĐHQG Tp.HCM và Viện Quản trị Kinh Doanh – ĐH Kinh tế Quốc dân.

Trường đại học Andrews University thành lập vào năm 1874, tại bang Michigan, Hoa Kỳ. Đây là một trong những trường đại học lâu đời nhất nước Mỹ.

Các kiểm định của Đại học Andrews University

Trường được IACBE (International Assembly for Collegiate Business Education). Là Hiệp hội Quốc tế các Trương Đại học đào tạo ngành Kinh doanh tại Mỹ công nhận và kiểm định chất lượng.
Trường đạt kiểm định vàng của HLCNCA (The Higher Learning Commission of North Central Association). Là Ủy ban kiểm định Đại học và sau Đại học vùng Trung Bắc Hoa Kỳ trực thuộc hội đồng kiểm định bậc cao (CHEA) và Bộ Giáo dục Hoa Kỳ (USDE).

Thông tin khóa học:

Chương trình liên kết đào tạo Cử nhân & Thạc sĩ Quản trị Kinh doanh (BBA&MBA) ĐH Andrews Hoa kỳ

Nhập học ngay cùng khóa 16 HCM hoặc khóa 09 Hà Nội
Hotline tư vấn: 038.205.6699
Email: info@andrews.edu.vn

Tham khảo thêm website Alumni Andrews Việt Nam: https://alumni.andrews.edu.vn/

Tham khảo thêm Fanpage Alumni Andrews Việt Nam: https://www.facebook.com/AlumniAndrewsVietNam